De Cartons zijn de oorspronkelijke werktekeningen van de Goudse Glazen en zijn op ware grootte. De cartons zijn vrijwel alle bewaard gebleven. De kunsthistorische waarde ervan is groot.

Al meer dan vier eeuwen worden de cartons, de originele werktekeningen van de glazen, achter slot en grendel bewaard en vormen ze de grondslag aan de hand waarvan de Goudse Glazen konden worden gerestaureerd.
Indertijd maakten kunstenaars een ontwerp voor een glas op een handzaam formaat. Na goedkeuring door de opdrachtgever werd het ontwerp vervolgens op ware grootte van het te maken kerkraam getekend. Zo'n kerkraam, glas, is vaak tien meter hoog en zo'n vier meter breed. In totaal is er 1159 vierkante meter van de cartons bewaard gebleven. De totale oppervlakte van de gebrandschilderde glazen bedraagt 1755 vierkante meter. Achter elkaar gelegd meten de cartons maar liefst 1,8 kilometer.

Inmiddels zijn de cartons niet alleen meer de voorbeeldtekeningen voor reparaties, maar vertegenwoordigen ze een unieke collectie tekenkunst uit de 16e eeuw op het grootst denkbare formaat. Eigenlijk zijn de cartons meer originele kunst dan de glazen zelf. Veel van de cartons zijn echter zelf toe aan een restauratie.
restauratie van de cartons